Ngày 16/6/2009, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định lấy ngày 01 tháng 7 hằng năm là “Ngày Bảo hiểm y tế Việt Nam”. Ngày 01/7/2009 cũng là thời điểm Luật Bảo hiểm y tế chính thức có hiệu lực. Nhân kỷ niệm Ngày Bảo hiểm y tế Việt Nam năm nay, Website Bảo hiểm xã hội tỉnh Thái Nguyên đã có cuộc trao đổi với ông Ngô Chí Dũng - Giám đốc Bảo hiểm xã hội tỉnh Thái Nguyên về những kết quả sau 10 năm thực hiện Luật Bảo hiểm y tế và 5 năm thực hiện Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi.

 

 *PV: Nhìn lại chặng đường 10 năm thực hiện Luật Bảo hiểm y tế và 5 năm thực hiện Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi, theo ông đâu là những kết quả nổi bật nhất?

- Ông Ngô Chí Dũng:

Có thể nói, 10 năm qua, sự phối hợp trong triển khai thực hiện Luật Bảo hiểm y tế giữa Bảo hiểm xã hội tỉnh Thái Nguyên và các sở, ban, ngành ngày càng chặt chẽ và hiệu quả. Với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh, của Bảo hiểm xã hội Việt Nam và sự phối hợp có hiệu quả của Sở Y tế, Sở Lao động Thương binh và xã hội, Sở Giáo dục và Đào tạo… Bảo hiểm xã hội tỉnh Thái Nguyên đã triển khai thực hiện tốt bảo hiểm y tế cho các nhóm đối tượng như người nghèo, ưu đãi xã hội, trẻ em dưới 6 tuổi, học sinh, sinh viên. Hằng quý, lãnh đạo Bảo hiểm xã hội tỉnh và Sở Y tế, đặc biệt là các cơ sở khám, chữa bệnh thường xuyên tổ chức các cuộc họp để kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc và đưa ra các giải pháp thực hiện trong công tác khám, chữa bệnh trên địa bàn tỉnh. Tại các huyện, thành phố, thị xã các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương cũng đã tích cực vào cuộc cùng ngành Bảo hiểm xã hội, ngành Y tế tổ chức triển khai có hiệu quả Luật Bảo hiểm y tế. Kết quả là số người có bảo hiểm y tế tăng nhanh; quyền lợi người tham gia bảo hiểm y tế được mở rộng; Quỹ bảo hiểm y tế phát triển ổn định và cân đối thu chi, góp phần thực hiện được các mục tiêu cơ bản của chính sách bảo hiểm y tế.

Nếu như trước khi chưa có Luật Bảo hiểm y tế, tỉnh Thái Nguyên chỉ có 670 ngàn người tham gia bảo hiểm y tế, thì đến năm 2018 đã có trên 1,2 triệu người tham gia, tăng 180% so với năm 2008, đưa tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế từ gần 70% lên trên 98% dân số của tỉnh. Đặc biệt, tại khu vực các huyện miền núi tỉ lệ bao phủ bảo hiểm y tế khá cao, đạt gần 99% dân số, như huyện Định Hóa, Võ Nhai. Trong đó riêng năm 2013, năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết số 21-NQ/TW của Bộ Chính trị, số người tham gia bảo hiểm y tế tăng gần 74 ngàn người, tập trung chủ yếu vào 2 nhóm đối tượng là học sinh, sinh viên và người thuộc hộ gia đình cận nghèo. Đây là một nỗ lực lớn của Bảo hiểm xã hội tỉnh trong việc tham mưu với Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh hỗ trợ nốt 20% mức phí mua bảo hiểm y tế còn lại từ nguồn ngân sách của tỉnh đối với người thuộc hộ gia đình cận nghèo và sự phối hợp chặt chẽ với các ngành đặc biệt là ngành Giáo dục, ngành Lao động Thương binh và Xã hội, ngành Y tế, Liên đoàn lao động tỉnh thông qua ký kết các chương trình phối hợp, quy chế phối hợp, hướng dẫn liên ngành trong việc thực hiện chính sách bảo hiểm y tế.

Cùng với việc mở rộng đối tượng, việc nâng cao chất lượng dịch vụ khám, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe cho các đối tượng tham gia thụ hưởng cũng được quan tâm đặc biệt, hàng năm Bảo hiểm xã hội tỉnh sớm hoàn thành việc ký hợp đồng khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế với trên 45 cơ sở y tế, trong đó số trạm y tế xã thực hiện khám, chữa bệnh Bảo hiểm y tế chiếm trên 97% tổng số trạm y tế toàn tỉnh; mức phí, giá dịch vụ khám, chữa bệnh cũng được áp dụng thống nhất trong toàn tỉnh, tạo điều kiện cho mạng lưới y tế tuyến xã hoạt động có hiệu quả, từng bước nâng cao chất lượng phục vụ, đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe cho nhân dân trong tỉnh, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số ở vùng khó khăn và đặc biệt khó khăn, góp phần giảm bớt áp lực khám, chữa bệnh của các cơ sở tuyến trên.


Năm 2008, tổng chi khám, chữa bệnh
bảo hiểm y tế là trên 155 tỷ đồng thì đến cuối năm 2018 chi cho công tác này là trên 1.239 tỷ đồng, mỗi năm gia tăng khoảng 70%. Từ năm 2008 đến 2018, Quỹ bảo hiểm y tế luôn đảm bảo cân đối, nguồn tài chính của Quỹ bảo hiểm y tế được quản lý tập trung, thống nhất, công khai, minh bạch, giúp cho việc sử dụng quỹ bảo hiểm y tế hiệu quả, đúng mục đích.


*Trong việc thực hiện Luật Bảo hiểm y tế, theo ông, còn có những hạn chế, tồn tại gì?


Hiện trên địa bàn tỉnh vẫn còn khoảng gần 2% số dân chưa có thẻ
bảo hiểm y tế, khoảng trên 50 ngàn người, trong đó học sinh, sinh viên trên 11 ngàn người chưa tham gia, còn lại là đối tượng hộ gia đình, người lao động tự do và các đối tượng trong các doanh nghiệp, công ty không được người sử dụng lao động đóng. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình hình này: do điều kiện kinh tế của người dân còn gặp nhiều khó khăn; chất lượng khám, chữa bệnh của một số cơ sở y tế còn có lúc có chỗ chưa làm hài lòng người bệnh…

 

Ngoài ra, nhận thức của một số chủ sử dụng lao động, người lao động và nhân dân về chính sách bảo hiểm y tế chưa đầy đủ. Chủ sử dụng lao động cố tình trốn đóng, nợ đóng bảo hiểm y tế, trong khi người lao động không dám đấu tranh đòi quyền lợi của mình. Mặc dù hành vi vi phạm pháp luật về bảo hiểm y tế đã được quy định trong Bộ Luật Hình sự của nước ta, nhưng để khởi kiện 1 doanh nghiệp, 1 đơn vị ra Tòa án hiện nay còn nhiều khó khăn, vướng mắc, bởi theo quy định việc khởi kiện các đơn vị lại giao cho tổ chức Công đoàn, trong khi cơ quan Bảo hiểm xã hội lại không có thẩm quyền này. Đây cũng là vấn đề cần được các cấp, các ngành xem xét, điều chỉnh cho phù hợp với thực tiễn để xử lý triệt để những đơn vị cố tình vi phạm pháp luật về bảo hiểm y tế. Cùng với đó, chế tài xử phạt hành vi vi phạm pháp luật về bảo hiểm y tế còn thiếu và chưa đủ mạnh; nhiều đối tượng Luật quy định “có trách nhiệm tham gia” như học sinh, sinh viên, nhưng lại không có chế tài xử phạt khi không tham gia.

 

Bên cạnh đó, Luật Bảo hiểm y tế quy định mức đóng có giới hạn, nhưng không giới hạn mức hưởng tối đa cho một lần khám, chữa bệnh; việc quy định thông tuyến, quy định được hưởng bảo hiểm y tế khi khám, chữa bệnh vượt tuyến, trái tuyến đang dẫn đến quá tải Bệnh viện; giá các dịch vụ y tế ngày càng cao đã đẩy chi phí y tế ngày càng tăng cao. Trong khi đó, trách nhiệm của các cơ sở khám, chữa bệnh trong việc quản lý sử dụng Quỹ bảo hiểm y tế chưa cao, tình trạng lạm dụng Quỹ bảo hiểm y tế vẫn còn xảy ra ở một số cơ sở khám, chữa bệnh…


*Vậy, thông điệp của Ngày Bảo hiểm y tế Việt Nam năm nay là gì, thưa ông?


- Chủ đề của Ngày
bảo hiểm y tế Việt Nam năm nay được ngành Bảo hiểm xã hội thống nhất là: “Chung tay xây dựng, phát triển bảo hiểm y tế vì sức khỏe toàn dân”, nhằm tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động truyền thông về chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước về bảo hiểm y tế, qua đó nâng cao hơn nữa trách nhiệm của các cấp, các ngành và mỗi người dân trong thực thi chính sách, pháp luật về bảo hiểm y tế, đồng thời nâng cao ý thức trách nhiệm phục vụ người dân của người làm công tác bảo hiểm y tế và đội ngũ y, bác sĩ.

 

 

 

Để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ trọng tâm này trong năm 2019, Bảo hiểm xã hội tỉnh Thái Nguyên cũng đã xây dựng Kế hoạch tổ chức các hoạt động truyền thông cao điểm trên địa bàn tỉnh, theo đó: Bảo hiểm xã hội tỉnh phối hợp với các cơ quan thông tấn báo chí, truyền hình tăng số lượng các tin, bài, phóng sự, chuyên mục, chuyên trang về bảo hiểm y tế; phối hợp với các đơn vị hữu quan thực hiện tuyên truyên trực quan thông qua việc căng treo băng rôn, phướn tuyên truyền tại trụ sở Bảo hiểm xã hội tỉnh, huyện; các cơ sở khám, chữa bệnh; các tuyến đường chính trên địa bàn toàn tỉnh; đồng thời thực hiện tuyên truyền lưu động về Luật Bảo hiểm y tế tại các tuyến đường chính của tỉnh trong ngày bảo hiểm y tế 01/7 (Đoàn tuyên truyền có xe cảnh sát dẫn đường, xe ô tô gắn loa truyền thanh, băng rôn khẩu hiệu cùng đoàn xe máy cổ động gắn cờ Tổ quốc).

Cùng với các hoạt động trên, Bảo hiểm xã hội tỉnh cũng đã chỉ đạo Bảo hiểm xã hội các huyện, thành, thị tổ chức các hoạt động tuyên truyền, trong đó tập trung vào công tác tham  mưu, báo cáo với cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương về kết quả thực hiện chính sách, pháp luật về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế 06 tháng đầu năm 2019; đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thành các chỉ tiêu, nhiệm vụ năm 2019; phối hợp với các ban, ngành và tranh thủ sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy chính quyền địa phương tập trung tuyên truyền về kết quả thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế trên địa bàn; kết quả 05 năm thực hiện Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi, bổ sung năm 2014; 03 năm thực hiện Quyết định số 1167/QĐ-TTg ngày 28/6/2016 của Thủ tướng Chính phủ về “Điều chỉnh giao chỉ tiêu thực hiện BHYT giai đoạn 2016-2020”; tuyên truyền về ý nghĩa và vai trò của chính sách bảo hiểm y tế trong việc chăm sóc sức khỏe cho nhân dân; biểu dương gương người tốt, việc tốt trong thực hiện Luật Bảo hiểm xã hội, Luật Bảo hiểm y tế, đồng thời phê phán những tập thể, cá nhân cố tình vi phạm pháp luật về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế. Đồng thời chủ động tổ chức các hoạt động tuyên truyền kỷ niệm ngày Bảo hiểm y tế Việt Nam 01/7 trên địa bàn thông qua việc phối hợp với các đơn vị hữu quan, các doanh nghiệp, đặc biệt là cơ sở khám, chữa bệnh, Trung tâm Văn hóa và Truyền thông thực hiện các chuyên mục, phóng sự, tọa đàm, đối thoại, tư vấn chính sách trực tiếp tại cơ sở… tuyên truyền về chính sách, pháp luật bảo hiểm y tế; chú trọng hình thức tuyên truyền trên hệ thống loa truyền thanh tại các xã, phường, thị trấn về việc tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, về trách nhiệm của hộ gia đình và chính quyền địa phương trong việc lập danh sách hộ gia đình tham gia bảo hiểm y tế…

PV: Xin cảm ơn Ông!